Suameer in oude ansichten

Suameer in oude ansichten

Auteur
:   T. de Groot
Gemeente
:   Tytsjerksteradiel
Provincie
:   Fryslân / Friesland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-5460-4
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Suameer in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  >  |  >>

16. Greate Buorren. Toen in 1930 een fotograaf in het dorp verscheen was dat voor de jeugd een bijzondere gebeurtenis en zij volgden hem op de voet. Daarom zijn diverse kinderen die op de foto van de christelijke school voorkornen, dezelfde als op deze afbeelding van de Greate Buorren.

Van links naar rechts zijn dat de zusjes Jeltje en Griet Dupon ('1), dochters van Jan en Trijn uit de steeg. Naast Griet staat Hinke Boersma. De jongen is onbekend. Vervolgens Anna, Lutske en Hendrik Haarsma. Hendrik heeft zijn handen in de zij. Durk Wijngaarden Hartmans kijkt naar beneden, terwijl Thijs Haarsma met zijn schooltas naast de fiets staat. Hij bezocht de V.L.O. Zijn zusje Fokje staat naast hem. Het kleine rneisje is Lutske Wijngaarden Hartmans. De man in het zwart is winkelier Sjouke Haarsma met rechts naast hem Germ Dijkstra. Slager Klaas Wijmenga van de Koekoek is gekleed in een witte kiel. Hendrik Boersma staat naast hem.

De foto toont een straatbeeld waarvan al vee I verdwenen is. Links op de voorgrond is de kruidenierswinkel van Sjouke en Tietje Haarsma. Tietje staat in de deuropening. Aan de muur hangen reclarneborden, paardehalsters en hoorntouw voor de koeien. Dochter Anna nam later met haar man Folkert Riemersma de zaak over. De winkel is afgebroken en het huidige pand heeft na jaren zijn winkelfunctie verloren.

Naast Haarsma woonde Johannes Wijngaarden Hartmans, kuiper van beroep. Hij maakte vooral botervaatjes voor de Garijper zuivelfabriek. Daarnaast vervaardigde hij houten tobben en pornpen, die hij ook repareerde. De derde woning is afgebroken en het terrein is thans bij bouwbedrijf Procee in gebruik. De voormalige woning werd door Ruurd en Lutske van der Woude bewoond, terwijl in het achterste gedeelte ookgeregeld mensen waren gehuisvest. In het achter de bomen verscholen huis was de bakkerij van de weduwe Rinzema gevestigd.

De boerderij van Wierd Bouwes Bloemhof staat op de achtergrond. Links op de foto is een gedeelte van de wagenmakerij van Bonnema (later Sierksma) te zien. Tegenwoordig zijn daar het kantoor van bouwbedrijf Procee, de woning van P. Bouma en het hervormde verenigingsgebouw gevestigd.

De volgende woning werd door Bonnema gebouwd. Nadat diverse gezinnen er hebben gewoond, vestigde kapper Rijpke de Vries zich daar.

Bij de paal op de achtergrond staat Baafke Boersma voor hun bakkerij.

17. Bakkerij. Even verderop, aan de Greate Buorren nummer 1, beyond zich de bakkerij van bakker Boersma. Het is het tweede huis rechts van het huidige scholencomplex. De foto is rond 1915 gemaakt.

De bakker staat met zijn vrouw en het personeel voor de oude bakkerij , die dateert van 1870. Sinds 1878 oefende de vader van Jan Boersma daar al zijn beroep uit, waarna Jan hem in 1915 opvolgde.

De nieuwe bakkerij werd in 1925 gebouwd en dat gebouw bevindt zich nog steeds rechts achter de woning. Baafke Boersma-van der Veen staat rechts op de foto met naast haar haar man Jan. Hij heeft in zi j n hand een zogenaamde pofsnijder. Hierin werden de ovale beschuitbollen met het pofrnes, dat in het midden van de plank was bevestigd, doormidden gesneden. Vervolgens werden de beschuiten nogmaals gebakken.

Naast de bakker staat zijn knecht Jouke de Vries. Hij heeft een plank in zijn hand, waarmee het roggebrood met een flinke vaart in de met hout en lange turf gestookte oven werd geschoven. Dit noemde men ook wel "roggebrood schieten", Dienstbode Dina staat links naast de knecht.

De houten pomp op de voorgrond zorgde voor fris en helder water. Behalve deze pomp had men oak nog een stenen waterput bij de bakkerij. Deze diende als waterreservoir voor het opgevangen hemelwater. Met een emmer werd het water uit de put, waarop een ijzeren deksel zat, gehaald. Toen in het dorp de waterleiding werd aangelegd, waren de zakenlieden verplicht om hun woning op het waterleidingnet aan te laten sluiten, Particulieren hadden die verplichting toen nog niet.

NadatJan Boersma van 1915 tot ornstreeks 1952 bakker was geweest , nam zijn zoon Hendrik de zaak over. Bij zijn overlijden in 1973 werd ook de bakkerij voorgoed gesloten.

18. Achterwei. Vanaf de Greate Buorren slaan we linksaf de Achterwei in. Ter hoogte van de Vigevenoweg draa ien we ons om en kijken in oostelijke richting om ween beeld te krijgen van de Achterwei in 1931. Dezandwegwas sinds een paar jaar met klinkers bestraat, hetgeen voor de bewoners een hele verbetering betekende. Het eerste huis aan de linker straatzijde staat niet op deze foto. Het pand was reeds afgebroken.

In het huis met de zonneschermen woonden Willem en Trijntje Kampen. Bakker Douwe Bouma staat op de wider van zijn in aanbouw zijnde woning en bakkerij. Behalve brood bakte hij koekjes en andere lekkernijen. De linker man bij de steiger is Oense Dijkstra. De man in het midden is Age Dijkstra en de man rechts is Wierd Hoogstins. Op het dak staat Germ Dijkstra, Voor de woning van Eelke en Iebeltje Bouma, ouders van bakker Douwe Bouma, leunt Sjoerd Dijkstra op een hekje.

De vierde woning was een dubbele woning, Deze werd samen door Anne en Taapke Kloetstra en Geert en Gjetsje Bouma bewoond. Het laatste huis aan de linkerkant was het onderkomen van Bouwe en Pietje Bouma. Net in de bocht woonden in een dubbele woning Sjoerd en Aaltje van der Meer. Tegenover hen, aan de rechter kant van de weg, stond de woning van Haije en Tietje Kampen.

Handelsman Wopke Wouda van Sumarreheide kwam met zijn "potkarre" geregeld in het dorp venten. Hij verkocht potten, pannen en alJerlei andere huishoudelijke artikelen. De matteklopper op de foto getuigt daarvan. Dorpsbewoners verkochten daarnaast hun lompen aan deze handelsman.

Op het bankje zitten twee jongetjes parmantig te kijken. De l l-jarige Sjoerd Sijbes van der Meer zit rechts en naast hem zijn neef Sjoerd Jans van der Meer. De drie vrouwen hebben hun werkzaamheden even onderbroken, omdat een fotograaf in het dorp toch wei iets bijzonders was. Tietje van der Meer, de moeder van Sjoerd Sijbes, staat rechts. De sokkenstoppende vrouw in het midden is Antje Elzinga en de dame met het breiwerk is Trijntje Kampen, bewoonster van het eerste huis links.

19. Achterwei. Op de vorige foto waren deze woningen aan het einde van de Achterwei nog net te herkennen. Op de hoek van de Ds. Noordmansstraat en de Achterwei, ter hoogte van de woning van de familie B. Bouma, stond rond 1930 deze dubbele woning (links). Beroepsvisser Sjoerd van der Meer woonde met zijn gezin in het linker gedeelte. Hij staat bij de heg. Het linnenrek hangt, zoals gebruikelijk was in die tijd, aan de zijgevel van de woning. Zijn zoon Jan, die schilder was van beroep, woonde met zijn gezin naast zijn ouders in hetzelfde pand.

Tot aan de Knilles Wytseswei stonden er na deze woning aan de linkerkant van de Achterwei geen andere woningen meer. De huidige pan den zijn daar in de jaren dertig gebouwd.

Aan de kant van de weg zit Sjoerd, het zoontje van Jan van der Meer. Het voor hem liggende pad leidde naar de weilanden. Sinds 1986 zijn daar de woningen aan het Hoarnleger gebouwd.

Haye en Tietje Kampen woonden in de woning rechts. De Bergumer armenmeester Breeuwsma heeft de volgende dubbele woning laten bouwen, evenals eenzelfde woning, die even voorbij de N. T.F. aan de Damsingel stond. In de grote boerderij op de achtergrond was de bakkerij van de weduwe Rinzema gevestigd. Het pand stond met de voorgevel aan de Greate Buorren. Na de dood van Rinzema zette zijn vrouw de bakkerij voort. Rode van der Vegt was er bakker.

De knecht Hendrik Fennema was voor hem een onmisbare hulp. Hendrik woonde bij de weduwe Rinzema in, evenals de dienstmeid, Sietske Kampen, juffrouw Ekkelboom en Jan Gorter, een broer van de vrouw des huizes. Behalve brood bakken werd er op de boerderij op bescheiden schaal het boerenbedrijf uitgeoefend. Hinne Benedictus, wonend aan de Damsingel, had er zes tot acht koeien op stal staan.

Aan het einde van de jaren vijftig brak er in de schuur brand uit, waarbij de koeien door verstikking om het leven kwamen. Het voorhuis is later weer opgeknapt. De grote schuur behoorde heJaas tot het verJeden.

20. Grachtpaadje. Voor de dubbele waning die aan de reehter straatzijde van de Achterwei staat (zie vorige foto), slaan we het graehtpaadje in. Het weggetje heeft later de naam Master de Vrieswei gekregen.

In de boerderij, die enigszins verscholen ligt tussen het gebladerte van de bomen, was de timmerwinkel van J elmer en Maaike Siotegraaf gevestigd. Een stapel planken ligt tussen de bomen te wachten om door de timmerman gebruikt te worden.

Het houten hok hoorde bij een dubbele woning, die voorheen op de plek stond van het huidige dubbele pand aan de Achterwei. Het hok is reeds afgebroken. In de woning reehts woonde schilder Jan Popkes Zijlstra. Deze woning en de boerderij van Slotegraaf staan er nog steeds.

Het fraaie bruggetje op de voorgrond leidde naar de boerderij van Bonne en Tjitske Algra. In deze boerderij, die stamt uit 1864, woont thans de familie Krikke.

Op zondag ging de familie Algra over het bruggetje via het grachtpaadje naar de hervormde kerk, waar aan de westkant van het kerkhof ook een ingang was. In de jaren vijftig is een stukje van de gracht gedernpt, waardoor ook het bruggetje verdwenen is.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek