Terheijden en Wagenberg in oude ansichten deel 1

Terheijden en Wagenberg in oude ansichten deel 1

Auteur
:   A.A.J. Sinner
Gemeente
:   Made
Provincie
:   Noord-Brabant
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4070-6
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Terheijden en Wagenberg in oude ansichten deel 1'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

Er zal in Nederland weI geen gemeente te vinden zijn, waar de bewoners kunnen zeggen "Bij ons is het in de afgelopen eeuw allemaal zo'n beetje bij het oude gebleven". Er zullen echter weinig gemeenten zijn waar "de grote veranderingen" zo duidelijk aan een jaartal zijn gebonden als in Terheijden, de Westbrabantse gemeente die uit tweeeneenhalf kerkdorp bestaat: Terheijden, Wagenberg en een stukje Langeweg (de rest van Langeweg behoort tot de gemeente Zevenbergen).

Het jaar waarin de grote verandering voor Terheijden kwam, was 1965. Een jaar daarvoor waren er graafwerktuigen en bouwmateriaal verschenen in de Molenpolder. De koeien moesten plaats maken voor zo'n tweehonderdvijftig woningen langs de Mark. Eind 1965 was de nieuwe wijk bewoond door gezinnen die bijna alle uit de Randstad waren gevlucht om -zoals een nieuw raadslid het in 1966 uitdrukte "te kunnen wonen op een plekje waar de koeien nog in her wild leven". Werd dat in de raad gezegd? Ja

zeker, een jaar nadat de nieuwe wijk was gevuld, werden drie van de dertien raadszetels door "nieuwkomers" bezet. Bij de verkiezingen van 1970 werd dat getal uitgebreid tot vijf en, hoewel de samenwerking in en buiten de raadzaal tussen "oud en nieuw" voortreffelijk werd, is de gemeente ondertussen weI van karakter veranderd. De heer H.L. Visker, al zo'n slordige zevenendertig jaar lid van de raad, zei het in de openbare vergadering van september 1973 met de nodige omzichtheid: "Natuurlijk is er ook veel verbeterd na de komst van de nieuwe bewoners, maar het oude Terheijden, waar we onder elkaar waren, is er niet meer".

Over dit oude Terheijden vertelt dit boekje. Over het oude Terheijden van eind vorige eeuw en het eerste kwart van deze eeuw, toen er in de hele gemeente nog slechts zo'n drieduizend mensen woonden - een aantal dat in 1925 zeer geleidelijk was gegroeid tot tweeenveertighonderdenvijftig; over de tijd toen er in Terheijden en Wagenberg samen nog geen zeven-

honderdvijftig woningen stonden en to en burgemeester Rombouts met zes medeburgers de gemeente bestuurde.

Dit alles is definitief voorbij. In Terheijden wonen nu ruim zevenduizend mensen en het aantal woningen is meer dan verdubbeld. Naar de maatstaven van het overbevolkte vaderland is Terheijden nog steeds geen grote gemeente, maar toch groot genoeg om met sueces in actie te komen toen er in 1968 herindelingsplannen op tafel kwamen, waarin werd bepaald dat het kerkdorp Terheijden naar Breda en het kerkdorp Wagenberg naar Made zou gaan. Die strijd om de zelfstandigheid is gewonnen en Terheijden zal als gemeente blijven voortbestaan, maar het is een totaal ander dorp dan het Terheijden waar de heer Visker over spreekt als hij op zijn praatstoel zit: "Wanneer het kermis was, werd de draaimolen door ons jongens in beweging gebracht, want het was nog een molen zonder motor of zoo En als het ding voldoende vaart had, sprongen we er op en mochten gratis meedraaien".

Dit oude Terheijden, dat in 1353 al in een gewichtig document werd genoemd en waar de polsslag van de tijd omstreeks de eeuwwisseling de rust van een plattelandsgemeente rneldde, dit oude Terheijden is nog slechts een vriendelijke herinnering die in dit boekje in prentbriefkaarten en foto's gestalte heeft gekregen. De born en vormden to en nog een vriendelijke slinger door het dorp, de straten waren er nog voor de mensen, de wagenmakerijen in Wagenberg zorgden nog voor de ruggegraat van het verkeer en van milieuvervuiling had nog nooit iemand gehoord. De Raadhuisstraat werd nog Dorpsstraat genoemd, de Markstraat was nog de Kerkdreef en voorbij de tegenwoordige woning van de familie Von Seydlitz-Kurzbach heette de Hoofdstraat nog 't Zand.

Neen, het was vroeger niet alles fijner en beter dan nu, maar het was wel genoegelijker en overzichtelijker in Terheijden. Deze sfeer van geborgenheid, van bijelkaar-horen, van iedereen-kent-iedereen is in dit boekje als een kostbare herinnering vastgelegd.

1. Ja, dat is al heel1ang geleden, toen het raadhuis nog aan de andere kant van de kerk stond. Dit raadhuis was zeventig jaar oud toen het, in 1910, werd gefotografeerd. Achttien jaar later werd het afgebroken en de bestuurszetel van de gemeente kreeg de plaats die hij nog steeds heeft.

2. Het nieuwe raadhuis, dat in 1929 werd gebouwd, kwam op de plaats van de uitspanning, waar sinds mensenheugenis vooral vraehtrijders hun p1eisterp1aats hadden. Links van het koffiehuis is op de foto het oude hek van het kerkhof nog zichtbaar en reehts is nog geen spoor te bekennen van de burgemeesterswoning die er later zou worden gebouwd.

3. Zelfs de oudste Terheijdenaren kunnen zich niet anders herinneren dan dat het huis aan de Lageweg altijd "Doctorshof" heeft geheten, al woonden de dokters sinds enke1e generaties in het "Hoge Huis" aan de Raadhuisstraat. Deze foto uit 1910 toont de hof nog in de volle 1andelijke 1uister. Dat werd in later jaren wel anders, tot de vervallen hof op 18 april 1970 afbrandde, waarna het huis in oude stijl werd herbouwd.

Groelen uit erheyden Dorpstraat met Pastorie Pretestan scbe Kerk

4. Het was in 1902 toen de verkeersader die thans het kerkdorp Terheijden in tweeen snijdt, nog een straat voor mensen was, waar een fiets zoveel opzien baarde dat de fotograaf de avonturier vroeg af te stappen, zodat hij duidelijk op de foto zou komen. Links ziet u het torentje van de protestantse kerk en helemaal vooraan op de foto staat het pand waar nu een slijterij is gevestigd en dat de zeventig afgelopen jaren zonder al te veel schade heeft doorstaan.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek