Ureterp in pake en beppes tijd

Ureterp in pake en beppes tijd

Auteur
:   B.L. Hoeksma
Gemeente
:   Opsterland
Provincie
:   Fryslân / Friesland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-5884-8
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Ureterp in pake en beppes tijd'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

11. De eerste korfbalclub in Ureterp.

De korfbalsport kreeg van begin af aan veel aanhang in ons dorp. Reeds in 1918 draaide hier een goed georganiseerde club. Dat blijkt doordat deze vereniging nauw betrokken was bij de oprichting van de Friese Korfbal Bond. Het was een initiatief van .jonge" clubs uit verschillende dorpen in het oosten van onze provincie zoals Jubbega, Hemrik, Ureterp, Tijnje, Boornbergum, Beets en Heerenveen.

Na de oprichting van de EK.E. in 1918 werd ook een lid van de Ureterper club in het bestuur van de nieuwe bond gekozen: de 29-jarige Sipke van Veen.

Het oprichten van de Ureterper club, die speelde onder de naam "Simmerwille", zal dus zeker al enige jaren eerder hebben plaatsgehad. Jammer dat de boeken daarvan er niet meer zijn. Zoals het vaak ging, er kwam een tijd dat de animo terugliep en dat werd het einde van deze vereniging. WeI werd er in de jaren dertig een nieuwe club opgericht, maar de naam "Simmerwille" was verdwenen. Het korfballen heeft ook tegenwoordig nog een behoorlijke aanhang in het dorp.

Bijgaande foto is uit de jaren twintig en laat de leden van "Simmerwille" in die tijd zien. De leiding was toen in handen van Wierd Nijboer, afkomstig uit Siegerswoude. Helaas ontbreken er vier namen van spelers, die niet meer te achterhalen waren.

Op de achterste rij, van links naar rechts: ?, Brouwer, ?, ?, Kees Aardema, Johannes van den Brug, Eelke Tuinstra, Oene de Haan en leider Wierd Nijboer.

Tweede rij: Wim Brouwer, zus Brouwer, Jantje Drost, Rens Grupstra, Hillie Lok, Tjits Bottema, Bouk van der Leest en Hil de Jong.

Derde rij: Anna Haarsma, Sjouk Oosterbaan, Jant?, Trijntje Posthumus, Gine Oosterbaan en Sjouk Bakker. Voor, liggend: Anje Lok en Wiebe Fontijn.

12. De Tsjerkereedsdraai.

Op een zomerdag, omstreeks 1900, passeert hier een praam met hooi die door een boer uit de omgeving van Beets, Oideboorn of de Veenhoop was gehaaid. Vele boeren brachten op deze manier de wintervoorraad voor hun vee op peil. Hun eigen weilanden brachten meestal niet genoeg op om er de winter mee door te komen. Ze waren een paar dagen onderweg om zo'n vracht op te halen.

Uiterst rechts staat de woning met winkel van Klaas Ates Keuning, die een voor die tijd grote zaak had in kruidenierswaren en manufacturen. Even verder, net voorbij de draai, de voorhuizing van de boerderij van Bareld Rienks van der Meer. De enorme schuur werd na 1909, toen de boerderij werd verkocht, afgebraken. Een honderdtal meters verder had Berend van der Meer - hij was reizend koopman - een grate woning laten bouwen, die er tegenwoordig nog staat.

De dubbele woning aan de zuidkant (links) werd afgebroken toen in 1920 de Tsjerkeleane van een verharding werd voorzien. Daar er een doorgaande verbinding met Drachtster Compagnie tot stand kwam werd er een klapbrug over de vaart gebouwd. Dat werd de later bekende griene brege,

Aan de noordkant van de vaart lag een doorgaand voetpad vanaf Ureterp- Valla at tot Frieschepalen. In dit voetpad lagen ruim dertig wijken waarover een brede plank of ganghout lag, met aan een kant een leuning, zoais duidelijk op de foto te zien is. Opvallend zijn de vele hoogopgaande bomen, speciaal aan de noordkant van de vaart. Meestal waren het Iindebomen. Uiteraard stonden aan deze kant ook veruit de meeste huizen. Naast het genot van schaduw in de zomer dacht men de bomen nog een ander voordeel toe. Men dacht namelijk dat deze bomen een zekere bescherming boden tegen blikseminslag.

Dat dat niet altijd klopte, ondervond een boer tijdens een onweersbui. N a blikseminslag ging de hele boerderij in vi am men op, ondanks de lindeboom.

13. De Sibe de Boer's-draai, even ten oosten van de Tsjerkereedsdraai.

Ret lijkt op de foto allemaal zo mooi, rustig en schoon. Maar de bewoners van die tijd hebben ook de minder plezierige kant van het wonen aan de va art aan den lijve ondervonden. In de herfst en winter, met veel regen of met dooiweer, veranderde het voetpad in een modderpoel. Bij hoge waterstand lagen de planken over de wijken vaak in het water of dreven weg. En bij storm was de kans groot dat je van een plank afgeblazen werd, ondanks de leuning die aan de noordkant over elke wijk naast de plank stond. Ook de jongelui van toen speelden daarop in. Als ze wisten dat een meisje een vrijer thuis had, haalden ze de plank weg. Zou de vrijer dan's nachts weer vertrekken, moest hij maar zien hoe hij thuis kwam.

Er lagen acht draaien over de vaart, waarvan sommige geen leuning hadden. Hoogtevrees mocht men beslist niet hebben als men zo'n draai over moest.

Een grote verbetering kwam in 1909, to en de planken aan de noordzijde werden vervangen door afneembare barten met twee leuningen. Die bart en moesten wel afneembaar zijn, want de wijken werden allemaal gebruikt am bij het aanliggende land te komen.

Links achter de grote bomen stond de boerderij van Sibe de Boer. Over de draai links de boerderij die gebouwd werd voor Riekele de Boer, later voor Kees de Boer. De lage weilanden achter deze boerderij worden nog "Keezer petten" genoemd. Verderop staat het huis dat bewoond werd door Klaas Schuurman. Daarnaast lag de scheepshelling, die in 1910 werd afgebroken, van Rinse van der Werf.

Verder naar de Skoalleane was nog een helling en de achternaam van die hellingbaas was ook Van der Werf. Ze deden hun naam dus wei eer aan.

GROET UIT URETERP.

14. De Skoaldraai in het begin van de:e eeuw.

Een prachtig beeld hoe het er to en uitzag in deze omgeving. De christelijke school was enige jaren eerder gebouwd, maar door de vele bomen is er op de foto (rechts) niets van te zien.

Voorbij de ingang naar het schoolplein is het hekwerk te zien dat het plein afsloot van het voetpad. Op het plein zijn de geplante bomen ook van zo'n hekwerk voorzien. Ret huis dat tussen de bomen door is te zien, werd bewoond door de hoofdonderwijzer.

Men wist toen niet beter, maar wat zat er een risico in dat er elke dag zoveel kinderen over die draai moesten om naar of van school te komen. Twee naast elkaar liggende balken met een leuning!

Voor het plein zien we een man in de "beage", die de praam met boomstammen trekt, die wellicht naar een houtzagerij in Drachten gebracht zullen zijn. Aan de wal op deze kant in de vaart ligt een bok. In tegenstelling tot de praam, gemaakt van ijzer met een ronde voor- en achterkant, werd de bok meestal van hout gemaakt, met een puntige voor- en achtersteven. Dit waren de meest gebruikte vervoermiddelen in de Oerterper feart. Ret huis, waarvan de zijgevel tussen de bomen te zien is, werd bewoond door potschipper Van der Schuit. Aan de zuidkant, links op de foto, het begin of einde van de Skoalleane, die nag een zandpad was. Ret huis stand aan de westkant van de Skoalleane en werd bewoond door Filippus Postma. Ret is er nog steeds, al is het inmiddels verbouwd.

Bij de hoge bomen naast deze woning was de scheepshelling van Geert van der Werf of, zoals hij genoemd werd, Geart Skutrnakker, Er liggen enkele pramen in de vaart voor de helling. Naast het bouwen van bokken en pram en verzorgde hij met zijn knecht Kees van der Vaart de reparatie aan schepen. Hier was altijd veel bedrijvigheid en als er een schip of praam op de helling moest worden getrokken, mocht de jeugd weI eens helpen, wat een hele belevenis was.

URETERP a d Vaat>t

15. Groepsfoto van de christelijke lagere school uit 1935.

Het onderwijzend personeel van deze school aan de va art bestond in dat jaar uit: D. Agema, hoofd van de school van 1911 tot 1942; meester Schreiber, meester A. Buwalda,juffrouw Van der WaI en juffrouw Agema. De leerkrachten en leerlingen op deze foto zijn, bovenste rij, van links naar rechts: Minke van der Meulen, Minke H. de Vries, Jan Bergsma, Siebren K. de Vries, Jouke Wind, Eelkje Bruinsma en juf Van der Wal. Tweede rij: meester Schreiber, meester Buwalda, Minke van der Meer, Froukje K. de Vries, Akke van der Meer, Alie van der Meer, Minke S. de Vries, Sake K. de Vries en Geert Wind.

Derde rij: Durkje Visser, Anna H. de Vegt, Doutsche H. de Vegt, Martje 1. de Vegt, Geelke 1. de Vegt, Pietje Bijlsma, Inskje Zijlstra en juffrouw Agema.

Vierde rij: Grietje Kuipers, Froukje Kuipers, Hendrikje F. de Vegt, Geelke F. de Vegt, Saakje H. de Vries op de knie van meester Agema, Fokje 1. de Vegt, Geelke Boonstra, Geertje 1. de Vegt, Bertha 1. de Vegt, Tepske Zijlstra, Geertje Zijlstra en Johanna Veenstra.

Onderste rij: Gerrit van der Meulen, Jan F. de Vegt, Sipke M. de Vries, Wietse Looienga, Bouwe Looienga, Gerrit Kuipers, ? Bruinsma en Fokke Vrijburg.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek