Valkenburg aan de Rijn in oude ansichten deel 1

Valkenburg aan de Rijn in oude ansichten deel 1

Auteur
:   J.P. Juffermans
Gemeente
:   Valkenburg
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4098-0
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Valkenburg aan de Rijn in oude ansichten deel 1'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

Het is niet de bedoeling u in dit boekje even de geschiedenis van Valkenburg uit de doeken te doen. AIleen al over de Romeinse Rijnvesting "Praetorium Agrippinae" kun je boekdelen vuilen. En hetzelfde is mogelijk met de bonte geschiedenis van Valkenburgs paardenmarkt, die al in 840 ontstond, waarmee zij de oudste in Nederland is. Alleen al in de zeventiende en achttiende eeuw werd een twintigtal schilderijen vervaardigd van de jaarlijkse markt. We moeten ons in dit bestek echter beperken tot de jaren tussen 1875 en 1930. Maar die tijd is juist zo interessant omdat vele Valkenburgers nog mensen en situaties zullen herkennen. Jongeren en zij die niet in Valkenburg zijn geboren en getogen, zoals ik, geeft het een aardige indruk hoe Valkenburg er in die tijd heeft uitgezien.

Het eerste dat je bij het zien van de foto's opvalt, is dat het dorp vol stond met bomen. Door de bomen zag je vaak de huizen niet. Nu is dat min of meer andersom! Ook zult u zich niet aan de indruk kunnen onttrekken dat Valkenburg er vooral met zijn houten toren uiterst charmant uitzag. Vele rustieke plekjes

zijn sinds het begin van deze eeuw verdwenen. Nu is dat niet aileen in Valkenburg zo gegaan, In de jaren waarin we op materieel gebied een sterke vooruitgang hebben meegemaakt, is blijkbaar het gevoel voor schoonheid en rust in het eigen leefmilieu sterk afgenomen. Het wordt maar heel gewoon gevonden dat auto's met hoge snelheden langs onze huizen suizen en denderen. Voor die auto's werden bomen gekapt en tuinen onteigend; de kinderen moeten nu maar zien hoe ze zich op de stoep en binnenshuis vermaken. Ook met de slopershamer werd en wordt nog steeds al te gemakkelijk orngegaan. Ik hoop dan ook dat er van de fraaie beelden van Oud Valkenburg in dit boekje enige inspiratie uit zal gaan naar de mensen die in de komende jaren Valkenburg verder moeten gaan "maken". Want dat zou voor dit boekje een mooie combinatie zijn van het nuttige met het aangename, zoals men dat vroeger zo mooi uitdrukte.

Over de herkomst van de naam Valkenburg yond ik in een artikel in het blad "Op de Hoogte" (18e jaargang, januari 1921) het volgende citaat van een onbekende oude schrijver: Genoegzaam als zeker meenen wij te

kunnen vaststellen, dat den naam Valkenburg zijn oorsprong verschuldigd is aan de stichting van een Burgt of Kasteel der Romeinen en mogelijk wei aan een der Burgten die volgens de beschrijving door Drusus aan den Rhijn zoude opgeworpen zijn geweest, en aan welke men toeschrijft, dat den naam Valkenburg zoude gegeven zijn, om de meenigten van Valken, die hier gevonden wierden en zig bij deese Burgt ophielden. In het wapen van Valkenburg zien we dan ook een burcht met twee valken afgebeeld. Valkenburg ligt op de zuidelijke oever van de Oude Rijn, evenals Katwijk en Alphen. Het is mij dan ook een raadsel waarom die laatste twee plaatsen wel worden aangeduid met de toevoeging "aan de Rijn" en Valkenburg niet. Het leek me in die vorm ook een betere naam voor dit boekje, in plaats van "Valkenburg bij Leiden" of "Valkenburg (Z.H.)", wat vooral de laatste tijd wordt gebruikt om het te onderscheiden van de Zuidlimburgse naamgenoot.

Bijna alle kaarten en foto's die u in dit boekje ziet, komen uit de collectie van de heer C. Meurs, die in 1971 is overleden. Zijn leven lang hield hij zich

enthousiast bezig met de historie van Valkenburg en besteedde veel tijd aan het opzetten van een uitgebreid archief. Ik ben mevrouw N. Meurs-van Dijk dankbaar dat zij mij de gelegenheid heeft gegeven van dit unieke archief gebruik te maken.

De teksten heb ik kunnen samenstellen na een aantal boeiende gesprekken met een andere amateurhistoricus, de heer W. Oosterlee, die deze hobby van zijn vader overnam. Het spreekt vanzelf dat zonder zijn bijna fotografisch geheugen dit boekje "slechts" met de prenten zou zijn gevuld.

Verder ben ik dank verschuldigd aan de heer R. Piers, die ook een sterke interesse heeft voor Valkenburgs verleden en die met een viertal kaarten de collectie kon aanvullen.

Tot slot wit ik hier een aardig gedichtje vermelden dat voorkomt onder een oud prentje van "Het Dorp Valkenburg":

Dit Dorp heeft in den stroom van vroege en laate tijden, Door Hoeksclt en Kabeljaauwscb en Deenen moeten lijden, De Ingezeet'ne leeft hier vrij,

Bij Steen' en Pannebakkerij.

1. Om meteen maar goed te beginnen, ziet u hier een van de fraaiste foto's die in dit boekje voorkomen, daterend van 1875: het veerpad met een 1euk wachthuisje. Hier meerde ook het "Katwijkse Bootie" enke1e ma1en per dag. Ben van de meerpalen staat er nu nog. Van oudsher vormt het veer de verbinding met Rijnsburg en Oegstgeest. Het pad naar Oegstgeest was bekend als het Hoerepaadje. Op de hoek van de Broekweg en de Hoofdstraat staat de smidse van Koppers, die dateert van 1638. Onder de travalje, die in 1929 werd afgebroken, werden de paarden beslagen,

2. Dit is het zogenaamde "Nieuwe Katwijkse Bootie", dat tot de eerste wereldoorlog tussen Katwijk en Leiden voer, voor een dubbeltje per tochtie. Kapitein was de Katwijker Jan v.d. Nagel en de machinist was Jan v.d. Tuin. Vooral op vrijdag was het een gezellige boel aan boord. Boeren hadden dan hun uitgaansdag naar de veemarkt in Leiden. 's Winters brandde er een kachel aan boord. Behalve voor personenvervoer werd de boot ook benut voor "spoed"-bestellingen.

3. Deze foto van het veerpad moet rond 1885 zijn genom en. In die tijd liet mevrouw Van Oort het huis reehts bouwen. Zoon Henk van Oort werd later Valkenburgs eerste burger. Het eerste huis naast de smidse is het Veerhuis van veerman Dirk Bol. In het huis, waar nog net de toren van de hervormde kerk bovenuit komt, was dorpskapper Ouwersloot gevestigd en daarnaast bakkerij Van der Weerd. Heel goed zie je hier dat het eiland ,,'t Weitje" toen nog geheel kaal was.

Valkenburg (bij J:eioen)

Bij den overhaal

4. Een tiental jaren later, in 1895, is er wat meer groen op ,,'t Weitje" verschenen. In het haventje ligt de "Westlander" van kolenboer Hein de Wit, waarin turf en kolen lagen opgeslagen. Gevaren werd er niet vaak mee. In het grote huis achter smidse en travalje woonde de familie Binnendijk. Smid Koppers en Van Stijn, die hem begin 1900 opvolgde, staan hier midden op de foto te kijken.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek