Van ziekenkoets tot ziekenwagen (1906-1945)

Van ziekenkoets tot ziekenwagen (1906-1945)

Auteur
:   Dr. K.J.J. Waldeck en drs. T.H. Gras
Gemeente
:  
Provincie
:  
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-2634-2
Pagina's
:   144
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2-3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Van ziekenkoets tot ziekenwagen (1906-1945)'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  >  |  >>

lOa/lOb Fiat (ca. 1913) Deze Fiat werd gebouwd door de gerenommeerde carrosseriebouwer Pennock & Co. te 's-Gravenhage. Hij kon acht zittende personen vervoeren of maximaal vier draagbaren.

Om de schokken op te vangen werden behalve gummibanden oak springveren kussens toegepast. In het tijdschrift De Auto werd in dat jaar een dispuut gevoerd over de kwaliteiten van een ziekenautomobiel

tegenover een ziekenwagen getrokken door paarden. Comfort, snelle verplaatsing en kosten moesten het volgens de autolobby afleggen tegen het vervoer met echte paardenkracht. De auto zou snel het paard

definitief vervangen! In de uitrusting maakte men al gebruik van stalen ziekenramen van het systeem De Mooy."

+

11 Nord-Deutsche Automobil- und Motorenfabrik (Krieger) (1914)

In 1914 werd door de GG & GD Amsterdam een tweede elektrische ambulance aangeschaft, maar dit was tevens de laatste (zie oak 3). Een chauffeur van een ziekenwagen herinnert zich:

Dikwijls bleef je dan even stilstaan om stroom te zornelen. Kwam je voor een hooge brug te staan, dan sprongen bestuurder en verpleger eraf, werd de wagen in zijn 'een' geschakeld en met een vaartje ging het er tegenop, waarbij de inzittenden tot hulpmotoren-te-voet waren geworden! 17

Bij de GG & GD Amsterdam schakelde men daarna over op benzine. De auto's

droegen toen nag een gemeentelijk nummer (aanvankelijk 31, later A 31) naast een provinciaal nummer (G-l 935), dat in 1 906 werd ingevoerd.

12 Nagant (ca. 1914)

De firma Leon Nagant was een fabrikant van lichte wapens in Luik. In 1896 werd begonnen met de fabricage van zowel personen- als vrachtwagens. Ziekenhuizen waren al vroeg ambulance-ondernemers. Deze Belgische Nagant was de eerste ziekenauto in dienst van het Sint Joseph Ziekenhuis in Heerlen. Hubert Dautzenberg een oudpatient - was manusje-van-alles in het Heerlense ziekenhuis. Met een fietsbrancard moest hij over zwaar bekiezelde wegen. Aan die toestand kwam een einde toen het ziekenhuis de beschikking kreeg over de Nagant.

Hubert werd zijn eerste chauffeur.

Het was nag steeds gebruikelijk - zeker voor de gegoede burgerij - am bij ziekte thuis behandeld te worden. Met name door de

ontwikkelingen in de chirurgie (anesthesie en antien asepsis) moesten steeds meer, maar oak grotere ingrepen in ziekenhuizen plaatsvinden. Men wachtte daarbij soms tot het laatste

moment. Letterlijk doodziek werden de patienten dan voor een levensredden de ingreep naar het ziekenhuis vervoerd.

13 Renault (ca. 1914) Op 1 april 1 92 3 werd te Katwijk de vereniging De Verpleging opgericht. In veel plaatsen waren dergelijke verenigingen actief, die zich vooral toelegden op wijkverpleging en andere vormen van ondersteuning bij ziekte thuis. Soms was de patient zo ernstig ziek dat hij alsnog naar een ziekenhuis moest worden vervoerd. Het is niet bekend wanneer het bestuur ging nadenken over de aanschaf van een ziekenvervoermiddel, maar het zau deze Renault uit 1914 geweest kunnen zijn. Oak is niet bekend of deze Renault in 192 7 of 192 9 afgelost werd door een Opel. De laatste werd door De Verpleging in 1945 opgegeven als gestolen door de Duitsers.

Vanaf 22 februari 1 92 7 beschikte de vereniging over toestemming van Het

N ederlandse Rode Kruis am het rode-kruisembleem op de ziekenwagen te voereno

Die vergunning is kennelijk een keer kwijtgeraakt, want in 1 932 hield een ijverige diender te Delft de auto staande en slingerde de bemanning op de bon. Ze kon niet aantonen, dat

ze het Rode Kruis op de auto mocht voeren. N a dit incident vroeg het bestuur van De Verpleging meteen een hernieuwde vergunning bij het Rode Kruis aan."

14a Renault 20 pk (ca. 1914)

De heer ]. Inpijn, directeur van de NV Eerste Haarlemsche Auto Maatschappi j, liet door de Fa. Lathouwers een ziekenauto maken, die zich in uiterlijk niet onderscheidde van een luxe-auto uit die tijd. Een redacteur van het tijdschrift De Auto schrijft daarover:

Het groote nut van de automobiel voor ziekenvervoer wordt ongetwijfeld algemeen ingezien, maar toch schrikken velen nog terug om,

wanneer de nood aan den man komt, een dergelijken wagen voor de deur te laten komen, aangezien de groote opvallende gevaarten, welke deze ziekenwagens gewoonlijk zijn, te zeer de algemeene aandacht trekken. 19

14b Renault 20 pk (ca. 1914)

De donkerblauwe limousine wijkt aHeen van binnen

af van een normale auto. Het achterpaneel is uitneembaar, maar het boven-

gedeelte kan oak opklappen, zodat het een afdak vormt. Oak hier brengt men de patient nag met de voeten eerst naar binnen.

IS a Fiatt 5/25 pk type fourgon (1914)

In Europa woedt de Eerste Wereldoorlog, maar in onze eigen kolonien wordt eveneens oorlog gevoerd: de oorlog tegen de pest. Het Hoofdcomite van Het N ederlandse Rode Kruis heeft met giften twee ambulance-auto's besteld speciaal ingericht voor het vervoer van patienten met een besmettelijke ziekte.

De importeur van deze Fiat's, de NVVerwey & Lugard's Automobiel-Maatschappij, liet deze auto's in hun garage aan de Laan van Nieuw Oost-Indie te Den Haag bewonderen.

Ze waren van een carro sserie voorzien door de eveneens Haagse Pennock & Co. Dit type wagen had zijn deugdelijkheid bewezen bij het Italiaanse Rode Kruis in de oorlog in Tripolis.

ISb Fiat 15/25 pk type fourgon (1914)

Het interieur was glad en zander hoeken afgewerkt am gemakkelijke ontsmetting mogelijk te maken.

Omdat de wagens in de tropen gebruikt moesten worden, werden jaloezieen aangebracht van djatihout. Oak in de kap zijn nag ventilaties aangebracht.

Tegen de voorwand was een complete wasgelegenheid geplaatst. 20

16a Spyker 20 pk/ 4-cil. met grate wielbasis van 3.60 meter (1914)

Zowel het chassis als de carrosserie is door de Industriele Maatschappij Trompenburg te Amsterdam vervaardigd voor de Fa. Nauta te Leeuwarden.

Nauta deed veel ritten voor het Groene Kruis. Leden van het Groene Kruis konden tegen een geringe vergoeding door deze ziekenwagen naar het ziekenhuis gebracht worden. Oak deze ziekenwagen mocht niet de aandacht trekken en zag er aan de buitenkant dus als een grote, luxueuze donkerblauwe limousine uit.

16b Spyker 20 pk/ 4-cil. met grate wielbasis van 3.60 meter (1914)

De binnenkoets is bekleed met wit gelakte aluminiumplaat en alle hoeken zijn rand uitgevoerd am het reinigen te vergemakkelijken. De draagbaar rust aan de rechterzijde van de wagen op een verend onderstel. De verpleger zit aan de linkerkant, maar ter rechterzijde van de patient. Deze opstelling is opmerkelijk, omdat later de draagbaar ter linkerzijde in het voertuig wordt geplaatst en de verpleger ter linkerzijde van de patient zit. Deze gewijzigde opstelling heeft ongetwijfeld te maken met het veilig in-

en uitstappen van de begeleider. Het druist echter in tegen het geleerde in de opleiding, waar een patient altijd van rechts wordt benaderd, verpleegd en behandeld."

17 Hupmobile 20/30 pk (ca. 1915)

In augustus 1914 was in Europa de Eerste Wereldoorlog losgebarsten en de strijdende partijen maakten dankbaar gebruik van het spoor am de talrijke gewonden te vervoeren. Oak Nederland liet zich niet onbetuigd.

Het in 19 15 opgerichte Nationaal Comite tat Aanbieding van Ambulancetreinen aan Harer Majesteits Regeering gaf opdracht tot het formeren van twee ambulancetreinen van elk 15 rijtuigen. Negen rijtuigen waren voor liggende gewonden: op de foto staan er twee afgebeeld. Voorts waren er nag wagens voor verband, keuken, magazijn en voor dokters, officieren en personeel. De toegevloeide gelden maakten het zelfs mo-

gelijk nag een ambulance aan te schaffen. De keus van het comite viel op een 20/30 pk Hupmobile.

Op de fota inspecteert prins Hendrik de aanwinsten. Hij was nauw betrokken bij het Reddingwezen

doordathij sinds 1908 voorzitter was van Het Nederlandsche Roode Kruis, maar hij was oak initiatiefnemer en voorzitter van de in 1909 opgerichte Nationale Bond voor Reddingwezen en Eerste Hulp bij

Ongelukken Het Oranje Kruis. Deze overkoepelende organisatie was in het leven geroepen am de inspanningen van verschillende organisaties op eerste-hulpgebied beter te stroomlijnen.":"

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Algemene voorwaarden | Algemene verkoopvoorwaarden | © 2009 - 2021 Uitgeverij Europese Bibliotheek