Volendam in oude ansichten

Volendam in oude ansichten

Auteur
:   Dick Brinkkemper
Gemeente
:   Edam-Volendam
Provincie
:   Noord-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-5901-2
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Volendam in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

39. De meisjes zijn hier, zoals ze in Volendam zeiden, aan het "koeke-guffe", ofweJ .Jcoelekieguffcn". Dat betekent "kuiltje schuiven", een soort knikkerspel waarbij kraaltjes met een gebogen vinger in een kuiltje moesten worden geschoven. Dat kon toen nog midden op de dijk waarover nu dagelijks honderden auto's rijden. Andere meisjesspelen uit die tijd waren hinkelen, bikkelen, touwtje-springen, kaatsenballen, en allerlei rijdansjes waarbij liedjes gezongen werden, zoals "Witte zwanen, zwarte zwanen, Wie gaat er mee naar Engeland varen?", In Volendam was de tekst wat kleurrijker. Daar zong men: "Gele zwanen, greene zwanen", Op de achtergrond ligt de Noorderhaven vol met tientallen botters. Hoog in de masten hangen de visnetten te drogen. Links zijn nog net de schoorstenen te zien van de visrokerij op het Havendijkje.

40. In-spring, de bocht gaat in. Uit-spuit, de bocht gaat uit. Dat zingt het meisje links die het touw boven de straat laat draaien; niet te hoog, want ieder keer moest het touw net even de grond raken, Het jongetje met een papieren vogeltje in de hand - wat wisten ze in 1902 van een vliegtuig af? - telt bij iedere tik van het touw op de straat het aantal slagen. Om dan als een kind af was, onverdroten opnieuw te gaan tellen: "ien, twaai, drie .... " Dit meisje is nog steeds aan de beurt, hoewel ze net weer opnieuw is begonnen, maar er moest een man langs en dat telde niet. Het meisje draait ongemteresseerd het touw rond en denkti..Wanneer ben ik nou eens aan de beurt?"

41. Koninginnedag op de dijk, 31 augustus 1904. Koningin Wilhelmina is 24 jaar geworden. In lange rijen gaan de kleuterschoolkinderen in optocht over de dijk van het Noordeinde naar de Zustersschool. Daar en op het Kerkplein worden kinderfeesten gehouden, georganiseerd door de onderwijzers en onderwijzeressen. Die deden dat in die tijd nog. De kinderen zwaaien allen met een rood-wit-blauw vlaggetje waarvan de stok versierd is met papieren rozen en kleurige slingers. Zo gaan ze twee aan twee de straten door, steeds weer zingend.; Oranje boven! Oranje boven! Leve de Koningin!"

42. Een overzicht van de dijk bij de Volendammer haven op een zondagmorgen. In de haven liggen de botters tegen de havenkade aan. De kuilnetten hangen haag opgetrokken aan de mast te drogen. De mannen kuieren wat rand en staan af en toe even stil am een praatje te maken. Midden op de dijk lopen drie Volendammer kleutertjes arm in arm over de straat. Het meisje links heeft haar beide mofjes am haar rechter arm gedaan. Vanwege de kou heeft moeder die bij haar aangetrokken. Maar als je gearmd loopt, zit dat niet zo makkelijk. De kleuters hebben net heerlijk gespeeld met madder en met zand beneden aan de dijk, tot hun kleren onder het vuil zaten en ze door iemand waren weggestuurd. "Vort, jelui! Naar je moeder toe!" Daar gaan ze dan. Heel schuldbewust met bedrukte gezichten op huis aan.

43. Met kennersblik keurt "bap" het houten scheepje dat zijn kleinzoon zelf heeft gemaakt. De grootvader hier is de indertijd veel gefotografeerde Volendamrner, 't Jagertje genaamd. In werkelijkheid heette hij Jan Schilder. Zijn kleinzoon was Klasie van de Kriek, die bij de Burgelijke Stand ingeschreven stond als Klaas Klouwer. Deze trouwde later met Geertje Schilder en zijn schoonvader heette, net als zijn grootvader, Jan Schilder, alias Jan van Klaas van Thuis van Jentje. Zijn zuster Agie trouwde later met een Volendammer die ook de naam Schilder droeg. Dat was de bekende Rein Schilder, of wei Rein van Madoet, de oprichter van "Rein Schilderbouw b.v,". In Volendam met zoveel dezelfde namen was het dan ook een noodzaak om de mensen bijnamen te geven.

44. Op de Kloosterbuurt stond de taanderij van Willem Jonk. In de taanketel, hier in het midden van de toto, werden de zeilen met een rode caoutchouc getaand waardoor deze beveiligd werden tegen alle mogelijke weersinvloeden. De was wordt hier opgehangen door Eefje Jonk-Snoek en haar dochter Neeltje. Haar andere dochter Aagt, die getrouwd was met Thames "Olivier", neemt hier haar zoontje .Koen" onder handen die het weer niet kon laten om kattekwaad uit te halen. En nu we het toch over bijnamen hebben, in Volendam werd wei eens de vraag gesteld: Hoe heet Koen van zijn echte naam? Als men wist dat Thames "Olivier" officieel Thames Steur heette en dat .Koen" vernoemd was naar zijn grootvader Willem Jonk, dan pas kwam het enig juiste antwoord: Willem Steur. Maar dat wist bijna niemand.

45. Twee Volendammer huisjes staande langs de sloot onder aan het Noordeinde. Daarboven zijn de woningen zichtbaar die op de dijk staan. Het huis met de trapgevel is de woning van bakker Lindeboom. Een Volendammer woning was niet groter dan vier bij vijf meter. Aan de voorzijde had men een houten voorschot dat meestal groen van kleur was. In dat schot beyond zich een deur die aileen openging wanneer de netten en ander visgerei naar de zolder werden gebracht. Voor de deur werden de klompen gezet. Opvallend bij de meeste Volendammer huizen waren de fijn geplooide gordijnen die met de meeste zorg voor de ramen werden gehangen.

46. Het Noordeinde aan de achterkant met de sloot naar de Kerkebreek. In het midden rijst het op de dijk staande woonhuis annex dokterspraktijk omhoog. Deze woning werd in 1907 gebouwd voor dokter Berger die zich hier in dit dorp als eerste kwam vestigen. N a hem kwamen dokter Van Balen en dokter Weyers. De laatste was wei de meest bekende dokter uit het verleden. Dertig jaar lang, tussen 1918 en 1948 heeft hij hier een praktijk gehad. Hij was een sterke persoonlijkheid die bij de Volendammer be vol king een onuitwisbare indruk heeft achtergelaten doordat hij dikwijls onder zeer rnoeilijke omstandigheden de dokterspraktijk te Volendam heeft uitgeoefend. Nu woont hier dokter Tuijp die ook al weer arts in ruste is en zijn praktijk heeft overgedaan aan zijn zoon,

47. Dit is een gedeelte van de Vissersstraat, gelegen achter de Vincentiuskerk. Voor de huizen staan hier en daar nog wat hekjes als erfafscheiding en hoge latten waaraan op de maandagse wasdag kleren te drogen hangen. De kinderen staan vrij ongedwongen met de handen in de zakken te kijken naar wat deze fotograaf aan het doen is. Rechts kijkt een man wat argwanend over de onderdeur van zijn woning naar deze vreemde man. Interessant op deze foto zijn de goten van houten planken in het midden van de straat. Volendam had namelijk toen nog geen riolering. Het hemelwater en het afvalwater van de woningen verzamelden zich in de houten goten om via deze open riolen verder afgevoerd te worden naar de sloten.

48. De eerste katholieke kerk te Volendam, gebouwd door architect Molkenboer in het jaar 1860. Voor die tijd moesten de Volendammer parochianen - 800 in getal - iedere zondag naar Edam ter kerke. Dat ging zo eeuwenlang. Nadat evenwel in 1847 de katholieke kerk te Edam was vergroot, namen de Volendammer gelovigen het niet meer. Ze gingen aetie voeren om in hun dorp een kerk te krijgen. De Bissehop van Haarlem gaf eehter geen toestemming. De Volendammers reageerden hierop door geen plaatsgeld meer voor de Edammer kerk te betalen, demonstratief in het middenpad van de kerk te gaan zitten, de weg naar Edam af te sluiten en zelfs een keer in groten getale naar de pratestantse kerk in Volendam te gaan. Uiteindelijk zwiehtte de bissehop en kreeg Volendam zijn eigen kerk.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek