Voorschoten in oude ansichten

Voorschoten in oude ansichten

Auteur
:   C.H. Voorhoeve
Gemeente
:   Voorschoten
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4126-0
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Voorschoten in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

De geschiedenis van het dorp Voorschoten (in 866 Foreschate genoemd) behoort zeker tot de oudste van ons land

We moeten echter aannemen, dat voor onze jaartelling Voorschoten bewoond is geweest, gezien het feit dat hier zandgronden lagen, die hoger waren dan 't omliggende land waardoor de bevolking op een natuurlijke wijze beschermd werd tegen overstromingen.

Uit onderzoekingen en opgravingen is gebleken, dat omstreeks onze jaartelling juist in deze streek de Rorneinen zich hadden gevestigd en de verschillende vondsten in Voorburg (Forum Hadriani), Veur (Fore) en Voorschoten hebben dit afdoende bewezen.

Het is onmogelijk de rijke geschiedenis van de vroegere Heerlijkheid Voorschoten en Veur met z'n talrijke buitenplaatsen, oude burch ten en de verschillende belangrijke geslachten in een paar bladzijden te beschrijven.

Dit is ook niet de opzet van dit boekje. Er is slechts getracht een bepaalde periode die nog niet zo ver in 't grijs verleden ligt, door middel van een ansicht of een foto te do en herleven.

In de vorige eeuw heeft de slopershamer ook in Voorschoten z'n vernietigend werk verricht en is hier menige lusthofverdwenen.

Verschillende vooraanstaande personen uit o.a. Leiden, Haarlem en Delft stichtten hier een buitenplaats of kochten een bestaande. Ik denk hierbij aan de namen van Pompe van Meerdervoort, Fabricius, Meerrnan, Van der Dussen, Van Alphen en nog vele anderen.

Een van de familienamen, die in de 15de eeuw al voorkomt en nu nog in het Voorschoten van heden te vinden is, is die van het geslacht Van Leeuwen.

In 1451 zien we, dat Willem Gerritsz van Leeuwen 't kasteel "Adegeest" bewoonde.

Hij verkreeg dit van de graaf van Beyeren. In 1585 werd dit uitgestrekte bezit voor het eerst verkocht en wei aan Evert Claesz, van Leeuwen die in 1551 werd geboren. Van 1645 tot 1662 zien we Wolphert, Gerrit en Johan van Leeuwen als schout van Voorschoten optreden. Zij behoorden tot de "welgeboren mannen" van Rijnland die b.v. bestuurlijke functies ten platten lande konden bekleden en vrijgesteld waren van verschillende belastingen. In 626 zien we Dirck Symonsz. van Leeuwen als medeoprichter van de Papewegsepolder, terwijl een acte van 166 vermeldt dat de Heer van Voorschoten Symon Arentsz. van Leeuwen dwingt tot het ambt van kerkmeester aangezien hij tot de meest aanzienlijken van het dorp behoort. In datzelfde jaar is een zekere J. van Leeuwen baljuw van V oorschoten.

In die heerlijkheid van Veur zien we als "welgeboren mannen", die samen met de schout rechtspreken Cornebs Jansz. van Leeuwen, z'n broer Ary en Joris Arysz. van Leeuwen.

Kijken we wat verder over de gemeentegrenzen dan zien we in Voorburg het secretaris-geslacht dat begint met Jan Dircksz. van Leeuwen in 1602 en eindigt in 1718 met Jacob van Leeuwen Jr. In Den Haag zien we 5 jaar later de kamerbewaarder van Hun Hoog Mogen-

den Jan van Leeuwen met een prachtig huis en tuin aan 't Zieken, In Wassenaar woonde aan 't eind van de 16de eeuw op het buiten "De Pauw" mr. Dirck van Leeuwen, raadsheer in de Hoge Raad del' Nederlanden, terwijl we in Zegwaart in 1622 de schout en lid van de Hoge Vierschaar van Rijnland Jan Wolphertsz. van Leeuwen tegenkomen.

Men vraagt zich wellicht af waar of al die "welgeboren mannen" van 't geslacht Van Leeuwen vandaan komen. De meesten waren zeer welgesteld, bezaten land of buitenplaatsen zoals ook de secretaris Jacob van Leeuwen in Voorburg,

Merkwaardig is dat een van de oudste boomkwekersgeslachten in Boskoop Van Leeuwen is. Behalve een schout Jacob van Leeuwen in de tweede helft van de 18de eeuw vermeldt de Rijksarchivaris drs. J. Fox in een speciaal hoofdstuk "Vooraanstaande Boskoopse kwekersfamilies in de 17de eeuw" in het boek "Vijf eeuwen boornkwekerii", dat Dirck Adriaansz. van Leeuwen vaal' 1630 al grote enttuinen bezat en dat z'n zoon Gijsbert vanaf 1661 al verscheidene malen genoemd wordt als "welgeboren man" in de vierschaar van Rijnland.

Zouden al deze bekende mannen van 't geslacht Van Leeuwen uit die tijd misschien hun stamvader hebben in Alphenerhoorn?

Volgens de heel' Fox schijnt deze naam ontleend te zijn aan een grote hofstede Leeuwen, die daar al in de 15de en 16de eeuw gestaan moet hebben,

Wil men zekerheid hebben dan zal er nog heel wat uit-

gepuzzeld moeten worden.

Keren we nu terug tot de periode waarover dit boek handelt dan zien we dat in de gemeente Voorschoten veel is veranderd, mede door de sterke uitbreiding, waardoor boerderijen en cultuurgronden moesten worden opgeofferd om de bevolkingsgroei op te vangen. Bij de samenstelling van dit boekje heb ik een keuze moeten maken uit de grote verscheidenheid van materiaal. Bijzondere dank ben ik verschuldigd voor de medewerking van - en het afstaan van foto's door de gemeente Voorschoten en speciaal aan de oud-hoofdambtenaar de heel' C. van Meurs van wie ik zeer waardevolle gegevens mocht ontvangen. Tevens heb ik uit de uitgebreide verzameling van de heer G. J. Groenveld een ruime keuze kunnen maken en betuig hem gaarne langs deze weg mijn erkentelijkheid.

De particulieren die materiaal voor dit boek hebben afgestaan betuig ik eveneens m'n dank en wil deze gaarne met namen noemen:

dhr. J. E. Akkeringa (Voorburg) juffrouw A. S. Alting

dhr. N. van del' Geest

dhr. T. Huis

juffrouw G. Jansen

dhr. Aug. van Kempen (Zeist) dhr. N. C. Lamboo

dhr. M. van Leeuwen

dhr. C. van Meurs

dhr. J. J. A. Mooy

dhr. J. P. N. van Os.

Rechts van de ophaalbrug lagen het tolhuis en het koffiehuis "De Haagsche Schouw". Aan de overkant van de Oude Rijn zien we de buitenplaats "Rijnhof', die omstreeks de eeuwwisseling werd bewoond door de heer Kok en z'n beide zusters. De erfgenamen verkochten in 1909 dit buiten aan de hervormde kerk van Leiden, die er in 19 I 0 een begraafplaats stichtte, Aan ;t eind van de 17de eeuw is 't landgoed eigendorn van Tobias Mylius afkomstig uit Hamburg. Zijn zoon Will em die ook in Leiden studeert, erft dit buiten bij 't overlijden van z'n vader in 1694.

5

r < '" ~ / .: ~?

, !Jr. 'j n'nkh .. r ro., 1"f11.I.l;: :!I :.s,;. ::dldrllC'k vorbotou

./ :~? (z~: ':L-- <r-:« :;tiC

Het koffiehuis "De Haagsche Schouw" omtrent de eeuwwisseling. Enkele eeuwen terug was het reeds een bekende pleisterplaats. De uit Voorburg afkomstige kunstschilder Paulus Constantijn La Fargue he eft in 1774 een schilderij gemaakt van de Haagsche Schouw met veerpont over de Rijn.

6

Boerderij van de familie Kuypers aan de Valkenburgseweg afgebroken in de vijftiger jaren. Sinds enkele jaren behoort dit gebied nu aan de gemeente Valkenburg.

7

Voorschoten nDe Vink"

8

De Groote Vink is al meer dan twee eeuwen een grate trekpleister voor jong en oud. Omstreeks de Eerste Wereldoorlog zag de Vinkweg naar Leiden er nag romantisch uit. In 1907 was de uit Engeland afkomstige Ernest Sidney Bailey eigenaar en is "De Vink" nog steeds van dezelfde familie.

qez'cl~f co cen ~)eg nc zr ')c~rsc,,:.:ten vcr: Ui: ,,':Je grc=te c 1"'"., 3en

De stoomtram (opgericht in 1882) op weg naar Voorschoten gezien vanafde "Groote Vink".

9

Voorschoteu

Huize Terwadding

10

Het Huis "Ter Wadding" werd omtrent de eeuwwisseling bewoond door Dr. Jacob Moll van Charante. Hij was als chemicus verbonden aan 't Universiteitslaboratorium te Leiden. In 1566 werd op dit huis dat toen "Te Keubel" heette, de eerste Gereformeerde bijeenkomst gehouden. In 1672 behoorde dit buiten tot de bezittingen van Francois van Halewijn, die op 't kasteel "De Werve" te Voorburg woonde.

LEIDSCHEWEG. VOORSCHOTEN

Leidscheweg omstreeks 1928 ter hoogte van "Ter Wadding" gezien vanaf "De Groote Vink".

11

00 scboien.

co aasbrvq.

12

De St-Nicolaasbrug aan de Leidseweg in begin 1900. Enkele eeuwen geJeden stond hier een kapel gewijd aan St.-NicoJaas. De parochiekerk van de heilige Laurentius (gelegen midden in het dorp) had nog meerdere kapelJen onder haar bestuur b.v. in Veur, gewijd aan St.-Agatha gesticht in de J 5de eeuw door Kerstant van Alckemade.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek