Vriezenveen in oude ansichten deel 5

Vriezenveen in oude ansichten deel 5

Auteur
:   J. Hosmar
Gemeente
:   Vriezenveen
Provincie
:   Overijssel
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-2766-0
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Vriezenveen in oude ansichten deel 5'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

Aan het verzoek van de Europese Bibliotheek om een vijfde deeltje "Vriezenveen in oude ansichten" samen te stellen, hebben we gaarne vo1daan. De belangstelling voor de geschiedenis van onze gemeente is de 1aatste tijd sterk toegenomen, me de dank zij de aandacht die de pers aan de Vriezenveense historie heeft besteed.

De Vriezenveners zijn een historie-minnend yolk. Dat blijkt onder andere uit de enorme be1angstelling voor de deeltjes "In oude ansichten", die de 1aatste jaren zijn uitgegeven. Het is traditie geworden dat er jaarlijks een nieuw deeltje bij komt.

We zouden dit fotoboekje "Kennismaking met oud Vriezenveen en haar inwoners" kunnen noemen. We gaan even in de tijd terug en willen zien hoe Harm Boom, een neef van de bekende Drentse assessor, in 1846 kennis maakte met Vriezenveen. Hij maakte hierover de vo1gende aantekeningen: Zoo besteedden wij den voormiddag van den dag des Heeren te Alme10 en maakten toen om twaalfuren een uitstapje naar Friesenveen, behorende aan de Heerlijkheid Almelo, in het jaar 1420 door Egbert, Heer van Almelo tot een dorp verheven, eerst eene kolonie der Hollanders, en toen deze er niet langer konden bestaan, door de Friesen - daartoe in 't midden der 14e eeuw vergunning gegeven - bevolkt, en waarvan het nag zijn naam draagt, De weg derwaarts was eentonig en hoewel men dien met zorg onderhoudt, en verbetert, zeer modderig en slecht, en daarom waren we verheugd toen ons bruintje op een go eden dorpsstal stond,

Al dadelijk maakten wij eene wandeling door dit dorp sans fin, en 't was eene wan de ling die anderhalf uur duurde, van 't westen naar 't oosten en omgekeerd. Eene lange straat, met zandvoetpaden ter zijde, die bij regenachtig weder haast moddersloten zijn, loopt door 't dorp, en heeft links en regts de woningen van ongeveer 4000 Friesenveenschen, woningen, die in de bontste verscheidenheid bewijzen, dat de uitersten elkander raken. Hier de woning van een Friesenveenschen Rus, die in de Diezerstraat in Zwolle een goed figuur zou maken - daar, een huis bijna zonder eenige verf, met kleine ruiten in lood, en bestaande uit keuken en schuur, de eerste zander schoorsteen am de laatste te berooken. Hier, een tuin om de woning Nabods, met heesters en bloemen versierd daar, een modderpoel am voor- en achterdeur, die haast allen toegang belet. Bij goed droog weder liggen echter al die woningen niet onaardig in geboomte verscholen, en heeft de natuur, door eene te kunstige hand niet bedorven, schilderachtige groeperingen gevormd.

De Hervormde kerk is vrij goed, maar 't houten torentje, waarin twee klokken hangen, de kleinste wegende 1100 en de grootste 2700 halve Nederlandsche ponden, schommelt als een wieg, als het gelui aan de gemeente den dood eens dorpelings erkondigt; of haar oproept tot aanbidding op den dag des Heeren. 't Is een regt misselijk torentje, en op geheel Friesenveen is maar een sterveling die er door de ellendige en wonderlijke deur kan inklauteren; deze man heet Kunst.

Op het kerkhof zingt met het torentje een duo uit diepte van ellende. De pastorij ligt in stille en bekoorlijke afzondering achter de kerk, en ds. H. Gallo is, ook bekend als schrijver, kan er, dacht ons, met genoegen zijn snipperuren aan de beoefening van kunsten en wetenschappen toewijden. Friesenveen heeft ook eene Roomsch Catholijke kerk.

De nieuwe school, die in aanbouw was, werd in drie lokalen verdeeld, en zou ruimte hebben voor ongeveer 500 kinderen. Buiten de gewone schooluren gaf de onderwijzer J. Kunst, ook les in de Fransche taal, aan biina twintig, en in de Duitsche aan zeven leerlingen, die bestemd zijn om eens de plaats hunner geboorte te verlaten. Als Friesenveen nog iets heeft waarop het trotsch mag zijn, dan is het op 't onderwijs dat de jeugd er geniet,

Harm Boom wijdt daarna onder meer nogal uitvoerig uit over de handel van de Vriezenveense kooplieden met het tsaristische Rusland. We zouden hem graag zijn hele verhaal willen laten doen, maar de toegestane ruimte voor de inleiding laat ons dat niet toe. Jammer dat Boom niet een bezoek bracht aan de buurtschappen Westerhaar en Vriezenveensewijk. Hij zou er echter niet veel meer gezien hebben dan een woeste en moerassige streek met hier en daar een armoedige plaggenhut. Van permanente bewoning was er toen in deze streek eigenlijk nog geen sprake. Omstreeks 1885 waren er meerdere gezinnen woonachtig en in dat jaar werd ook op bescheiden wijze met het onderwijs begonnen. Er kwam een bijzondere

lagere school, die de toepasselijke naam Rehobothschool kreeg. In 1985 hoopt men het eeuwfeest van de school te vieren en tevens het honderdjarig bestaan van de buurtschappen Westerhaar en Vriezenveensewijk, al zijn deze buurtschappen feitelijk ouder. Veel is er in die honderd jaren in deze buurtschappen veranderd. In de plaats van de plaggenhutten kwamen er fraaie woonwijken. Men beschikt er thans over allerlei moderne accommodaties. Westerhaar en Vriezenveensewijk zijn met hun tijd meegegaan.

In dit boekje hebben we ook enige aandacht geschonken aan de buurtschappen Aadorp, Bruinehaar en De Pollen.

Allen die op enigerlei wijze hebben bijgedragen aan de totstandkoming van dit boekje, willen we heel hartelijk danken, in het bijzonder die leden van de "Vereniging Oud Vriezenveen", "Historische Kring Vriezenveen en omstreken", "Vriendenvereniging van de Rusluie" en bestuursleden van het "Veenmuseum Vriezenveenseveld" die oude ansichten en foto's aan ons hebben willen afstaan. In het bijzonder willen we dank brengen aan de heer D.P. van der Kamp te Westerhaar, die ons zijn fraaie collecties foto's over het veengebied ter beschikking stelde. Al deze fijne ondersteuningen hebben ons bijzonder goed gedaan.

Vriezenveen, februari 1984

J. Hosmar

1. In de inleiding hebben we Harm Boom naar en in Vriezenveen gedeeltelijk gevolgd. We nemen aan dat hij via de Almeloseweg naar Vriezenveen is gereden. Er waren en zijn eehter meerdere toegangswegen naar onze gemeente. Wie uit de richting Wierden kwam, kwam vroeger meestal over de Wierdenseweg langs het Overijssels Kanaal het dorp binnen. U ziet hier een gedeelte van deze weg met reehts de restanten van de voormalige sluis. Links is nog een gedeelte van de woning van brugwachter G.D. Stapelberg te zien. De duikers op de aehtergrond zijn van de firma Hemmer. Reehts steekt boven alles uit de sehoorsteenpijp van de fabriek van Jansen & Tilanus.

2. Een zeldzame foto, genomen in de strenge winter van 1939/40 vanaf de Wierdenseweg. Het Overijssels Kanaal ligt vol met ijs. Aan de overzijde van het kanaal ziet men nog geen woning staan. Ook de Westerkerk was hier toen nog niet gebouwd. Op de achtergrond hotel Zandwijk (thans F. Winkel).

Kanaal - Vriezenveen.

3. We bevinden ons nog op de Wierdenseweg, maar zijn wat dichter bij de brug gekomen. Van een echte bestrating van de Wierdenseweg was toen nog geen sprake. Gemotoriseerd verkeer was er nog weinig. U ziet op deze oude ansicht slechts een paardekracht, namelijk een paard en wagen. Ook van elektrificatie was nog niets te merken. Bij de brug staat nog een ouderwetse straatlantaarn. Rechts onder andere hotel Zandwijk (thans F. Winkel).

JANSEN & TILANUS.

normaal PANTALONS' normaal BORSTROKKEN normaal HEM DEN MANSOPPEN en GORDELS ROKKEN en TAILLES Verkl"ijyhoa1" b!j

G.W. von senanor &Zoon.

Lci~cbC!'otran.t :3:,

...ur TERDAlIf.

4. Jansen & Tilanus, eens de trots van Vriezenveen, is thans vergane glorie geworden. De teruggang in de Twentse textiel heeft ook Vriezenveen getroffen. Uit de advertentie uit 1895 blijkt dat de Vriezenveense textiel een wereldfaam bezat, want op de Parijse wereldtentoonstelling van 1889 werden de goederen van Jansen & Tilanus met goud bekroond. In de fabriek zijn thans andere bedrijven ondergebracht, onder andere Hollchem b.v., handelsonderneming M.H. MoIlen, woninginrichting firma J.H. Lowik & Zoon en Nicolon b.v. Laatstgenoemde heeft nog met textiel te maken.

5. Karakteristieke boerderijen vond men vroeger niet aIleen in het Oosteinde, maar ook in het Westeinde van Vriezenveen. Deze fraaie boerderij van de familie W. Schipper (Stik Willem) werd helaas in 1928 afgebroken, waarna op dezelfde plek een nieuw woonhuis verrees, dat momenteel wordt bewoond door mevrouw J. Schipper-Kleise en de familie B. Abbink.

6. Het Westeinde in feeststemming. Ter gelegenheid van de verjaardag van koningin Wilhelmina werd op 31 augustus 1945 deze fraaie ereboog opgericht ter hoogte van het woon- en winkelhuis van de firma Goosselink, links gedeeltelijk te zien. Verder links de kruidenierszaak van L. Fikkert en rechts de kruidenierswinkel van J. Mulder. Toen de fotograaf deze foto maakte, kwamen alle buurtbewoners gauw even kijken, want iedereen wilde wel op 't "petret". Onder de velen merken we onder anderen op de actieve bestuursleden van de buurtvereniging, namelijk de heren B. Kobes, G. Heino, L. Fikkert, J. Jonker en J. Schipper.

7. Kinderen van de famille Harmsen zijn hier naast villa Harmsen op het Westeinde bezig zaden te verwijderen uit zonnebloemen, die daarna gewand zullen worden. Van links naar reehts: een onbekend meisje, W.A. Zeydner, Roellofma Geertruida Harmsen, een onbekende dienstbode van de famille Harmsen en Derk Gerhardus Hoek.

8. Door de grote brand van Vriezenveen in 1905 heeft de brandweer een klinkende naam in ons dorp gekregen. Had men eerst de beschikking over een brandspuitenhuisje bij het Dude gemeentehuis, later verplaatste men zich naar het Westeinde. Daarna werd de brandspuit overgebracht naar de garage van de heer B.G. Jansen Smit. Op deze oude luchtfoto ziet men genoemd garagebedrijf met daarachter de brandweerauto. Links het woonhuis van de familie H.H. Eshuis en rechts van de garage de woning van de familie J. Jansen Smit.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek