Wissenkerke in oude ansichten

Wissenkerke in oude ansichten

Auteur
:   H. van Strien
Gemeente
:   Noord-Beveland
Provincie
:   Zeeland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4493-3
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Wissenkerke in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

JNLBIDlNG

Het dorp Wissenkerke, waarvan u in dit boekwerkje hopelijk een blik in de oudheid wordt gegeven, is het middelste, zowel qua ligging als grootte, van de uit drie dorpskernen bestaande gemeente Wissenkerke met daaromheen een aantal polders. Het dorp Wissenkerke telt momenteel ongeveer duizend inwoners. Wissenkerke is het oudste dorp van de drie kernen en het ontstond in 1653, nadat in 1652 de bedijking van de "Wissenkerkepolder", waarin het dorp is gelegen, tot stand kwam.

Dit dorp is niet het eerste dorp van die naam. De stormvloeden van 1530 en 1532 hadden namelijk het eiland Noord-Beveland overspoeld en hadden daarbij onder andere ook het oude dorp Wissenkerke, dat zuidelijk van het nieuwe dorp was gelegen, weggevaagd. De toren van dit oude dorp heeft nog tot 1755 ter plaatse gestaan, in welk jaar de overblijfselen daarvan, wegens het opleveren van gevaar voor de omgeving, werden opgeruimd. Op de plaats van deze toren werd een steen geplaatst, die er thans nog staat en wel op het gebied van de hofstede "Torenhoeve". Op deze steen stond oorspronkelijk: "Hier is het mid delpunt van oud-Wissenkerke" met daarbij de jaartallen van de overstromingen. Van dit opschrift zijn nog vaag de jaartallen en enkele letters te lezen.

De gronden waren in handen van de ambachtsheren van Wissenkerke en Geersdijk en bij besluit van de ambachtsheren van 30 april 1658 wordt het eerste "gemeentebestuur" - het college van schout en schepenen - aangesteld. De eerste schout was Lenaert van Merenburch; de schepenen Marinus Pietersen,

Pieter Janse, Coen Pietersen Heerder, Cent Anderiesse en Henderick Blouck, terwijl als secretaris en bode Adriaan Rinck wordt aangesteld. In 1659 wordt de eerste schoolmeester in Wissenkerke benoemd. Kort na 1670 wordt te Wissenkerke een kerk gebouwd, die in 1779 wordt vergroot. Voordien, tot 1661, moest men voor het bijwonen van "den eredienst", naar Colijnsplaat. In dat jaar ging men diensten houden in een schuur. De kerk wordt in 1827 afgebroken en een nieuwe wordt dan gebouwd. Dit gebouw heeft het uitgehouden tot 1969, in welk jaar ook deze kerk plaats moet maken voor een nieuw modern gebouw. Oorspronkelijk had Wissenkerke een haven in het gebied rond het huidige "Tuindorp", welk gebied nog wel wordt aangeduid met de naam "ouwe kaai". Door inpoldering van de Thoornpolder in 1697 kwam deze haven echter binnendijks te liggen. Rond het dorp Wissenkerke vinden steeds inpolderingen plaats, de Mariapolder in 1719 en de Willempolder in 1771. De in 1775 ingedijkte Sophiapolder, gelegen ten noorden van de Mariapolder, is ten gevolge van de stormvloed in de nacht van 22 op 23 december 1894 ondergelopen en daarna niet meer ingedijkt,

In de geschiedenis van het dorp Wissenkerke en in de samenleving daarvan heeft een familie een bijzondere plaats ingenomen: de familie Vader. Leden van deze familie waren in Wissenkerke burgemeester en huisarts en zij hadden vele bezittingen. Ben telg uit deze familie, Piet Vader, heeft in 1775 het bos "Sorgwijck" met bijbehorende gebouwen gesticht. Dit bos was gelegen in de nabijheid van Wissenkerke in de in

1658 ingedijkte Kamperlandpolder. Het bos is in de oorlog 1940/45, ten gevolge van het kappen van bomen ten behoeve van verdedigingswerken, geheel verloren gegaan. De nakomelingen van deze heer Vader waren later bekend onder de namen: Van Voorst Vader, Vader van 's-Gravenpolder en Saaymans Vader. Het doopvont, het zilveren avondmaalstel en het orgel in de hervormde kerk te Wissenkerke zijn geschenken van deze familie. Deze zijn dan ook aile overgebracht naar het nieuwe kerkgebouw.

In de herinnering mag nog worden gebracht dat het dorp Wissenkerke, waarschijnlijk de olielampen en carbidlantaarns zat, in 1918 een eigen elektriciteitscentrale kreeg. De eerste machinist van deze centrale was Adriaan de Smit en als tweede machinist trad Gerard Breas op en later Antonie Bakker. Op een van de foto's zijn de bij deze elektriciteitsvoorziening behorende palen met "kooien" duidelijk waarneembaar. De "centrale" - de plaats waar deze gevestigd was wordt nog met die naam "aangeduid" - werd in 1928 overgenomen door de Provinciale Zeeuwse Electriciteits Maatschappij.

Nog heel even terug in de historie. Bij besluit van de minister van binnenlandse zaken van 6 september 1853 wordt aan de gemeente Wissenkerke het recht verleend een gemeentewapen te voeren. Omtrent de schrijfwijze van de naam van de gemeente is tussen 1950 en 1958 nogal wat te doen geweest. De rijksdiensten en vele andere instanties - ook op landkaarten zag men dit - schreven de naam van de ge-

meente en van de plaats Wissenkerke zonder n, dus Wissekerke. Aan deze verschillende schrijfwijzen kwam een eind toen de minister van binnenlandse zaken, bezitsvorming en publiekrechtelijke bedrijfsorganisatie bij schrijven van 27 maart 1958 - nadat in 1956 door het gemeentebestuur deze zaak schriftelijk aanhangig was gemaakt - aan zijn coilega-ministers het volgende schreef: Het gemeentebestuur van Wissenkerke heeft mijn aandacht gevestigd op het [eit dat door verschillende instanties de naam der gemeente wordt vermeld als "Wissekerke". Op historische gronden dient de schrijfwijze "Wissenkerke" echter als de juiste te worden beschouwd. Hij verzoekt dan verder in de toekomst hiermede rekening te houden.

Overtuigd van het feit dat het vorenstaande geenszins voile dig is, is getracht via woord en beeld u een herinnering te geven aan het dorp Wissenkerke.

Met dank aan hen die mij, hetzij door het beschikbaar steilen van ansichtkaarten, hetzij door het verstrekken van namen van de op de kaarten voorkomende personen, hebben geholpen hoop ik geslaagd te zijn in de opdracht dit boekje sam en te stellen. Ik hoop dan ook dat velen met interesse dit boekwerkje zuilen bezien, waarbij de ouderen onder u herinneringen zullen kunnen ophalen en de jongeren kunnen zeggen:

"Toch interessant te zien hoe het dorp, waar ik geboren ben of waar ik nu woon, er vroeger uitzag." Ik wens u vele gezellige ogenblikken toe.

1. De toren van het "oude" Wissenkerke. De afbeelding is een penseeltekening van Aert Schouman, die leefde van 1710 tot 1792. De penseeltekening is eigendom van het Zeeuws Museum te Middelburg. Zoals eerder beschreven, werd deze toren rond 1755 afgebroken. afgebroken.

Dorpsweg

Wissenkerke

2. Vanuit zuidelijke richting (Geersdijk) komt men Wissenkerke aan de Dorpsweg binnen. Links op de foto ziet u de nog bestaande hofstede "Molenzicht". Op de foto poseren Lena en Bep Breas. Aan de rechterzijde (op de foto niet zichtbaar) stond - en staat nog de hofstede van de familie Van der Maas. Jammer dat de woning van de boerderij met op deze foto staat. De woning is zeer oud en werd kort geleden op de lijst van monumenten in de gemeente Wissenkerke geplaatst.

Wissel(>rke, L pe'str a~

3. De Lepelstraat (thans Oostvoorstraat) met links op de hoek de winkel van "Geertje Braal". Het hoge gebouw rechts is de voormalige openbare lagere school. Op de plaats van deze school, die een tiental jaren geleden werd afgebroken, staat thans een supermarkt. markt.

--

WI ~E."KEHKE.

VOOIl"f1U vr.

Citg. ~1. Ii. ~hrcusst'.

4. De hoek Lepelstraat- Voorstraat. Links ziet u een hoefstal van de smederij van Bram Serneijn, later eigendom van Dirk en weer later van Rinus de Vos. Thans zijn hier de gebouwen van Cebeco opgericht. Het tweede huis van links was de eerste drukkerij van M.H. Marcusse, onder andere uitgever van de meeste oude foto's van Wissenkerke. De jongeman op de voorgrond, staande op de zogenoemde "eule", is Piet Jeronimus (in het spraakgebruik "Jeroen"), later werkzaam als gistbezorger.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek