Wittem in oude ansichten

Wittem in oude ansichten

Auteur
:   Cor Bertrand
Gemeente
:   Wittem
Provincie
:   Limburg
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4494-0
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Wittem in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

Het is allerminst gewaagd om te beweren dat de geschiedenis van Wittem teruggaat tot de Romeinse tijd. Vondsten uit deze periode, die in de Wittemse bodem zijn aangetroffen, kunnen deze bewering staven. Eveneens de aanwezigheid van een heirbaan van de Romeinen die de historische steden Tongeren, Maastricht en Aken verbond. Een verbinding waarvan eeuwenlang een druk gebruik is gemaakt. Vele machtigen der aarde hebben deze route afgelegd en daarbij kennisgemaakt met het halfweg Aken-Maastricht gelegen Wittem. Onder hen bevonden zich paus Leo III die in 804 van Aken naar Tongeren reisde voor een speciale kerkinwijding; Otto de Grote die in 936 dezelfde weg aflegde, hetgeen ook de vermaarde kruistochtenprediker, de abt van Clairvaux,in 1146 heeft gedaan en na hem keizer Karel V (1520) en Willem de Zwijger. Van de laatste wordt verhaald dat hij in 1568 kasteel Wittem op Alva veroverde en dat hij er heeft gelogeerd. Ten slotte legde ook tsaar Peter de Grote deze route af.

Het oudste schriftelijke document waarin de naam van Wittem voorkomt is een oorkonde uit 1125. Zij maakt gewag van de overdracht van het vrije erfgoed Witham door Guda, echtgenote van Thiebald van 's Gravenvoeren, aan de St.-Jacobsabdij van Luik. Haar erfgoed en andere gronden vormden later de

vrije heerlijkheid Wittem, het trotse bezit van de heren van Wittem die tuk waren op gebiedsuitbreidingen, Zo verwierven zij bijvoorbeeld in 1289 Epen, in 1352 Wahlwilre en Mechelen en in 1365 Nyswilre en tot op zekere hoogte ook Eys dat leenroerig werd aan Wittem. Over het bezit van Eys is vaak een verbeten strijd geleverd, hetgeen voor de hand lag, aangezien Eys toebehoorde aan het machtige geslacht van de Mulrepas en Wittem nauw was verb on den met een andere machtige familie, die van de Scavendriesch.

De heerlijkheid Wittem werd in 1732 tot graafschap verheven om na de Franse revolutie in 1815 gemeente te worden. Zij omvat zes min of meer afzonderlijke kerkdorpen: de parochies Wittem annex Partij, Eys, Mechelen, Epen, Wahlwiller en Nijswiller. Zij vormen geen willekeurige gemeentelijke eenheid, daar er van oudsher hechte band en hebben bestaan tussen deze plaatsen binnen het territoir van het vorstendommetje dat de heerlijkheid en het latere graafschap Wittem eeuwenlang was.

Niet in bestuurlijk, doch in een ander opzicht is Wittem nog altijd een heerlijkheid. Deze gemeente kan immers met recht een paradijselijk oord worden genoemd. Hoewel op korte afstand van de sterk geiridustrialiseerde mijnstreek gelegen, is Wittem een

landelijke plaats gebleven. Niet ontsierd door grauwe fabriekscomplexen en al evenmin door lawaaierige attracties ingesteld op luidruchtig massatoerisme. De enige attractie van Wittem, en gelukkig maar, is zijn uitzonderlijke landschappelijke schoonheid. De verschillende kerkdorpen zijn stuk voor stuk verrukkelijke schilderijen waarvan de lijsten bestaan uit ongerept natuurschoon van een ongekend rijke verscheidenheid, Beboste licht glooiende hellingen en vruchtbare akkers en boomgaarden waar doorheen dartele beken en riviertjes zich een weg zoeken naar de verderop aanwezige Maas. Tegen dit decor misstaan de vele vakwerkboerderijtjes, de charm ante kastelen en landhuizen niet en nog minder de historische kerken, kapelletjes en veldkruisen.

Kort en goed, Wittem is een idylle. Deze plaats heeft iets feestelijks. Geen wonder dat haar bewoners, ruim zesenzestighonderd, het leven vooral van de zonnige kant bekijken. Zij zijn gastvrij, vriendelijk en erg gesteld op festijnen die uitbundig worden gevierd. Er valt in Wittem met zijn vele kerkdorpen, die er de nodige verenigingen op nahouden, altijd wel wat te vieren. Dan een jubileum van de schutterij, een andere keer een succes van de harmonie of een geslaagde uitvoering van de toneelclub, behaalde kampioenschappen van duiven-, paarden- of politiehondenclubs

en niet te vergeten de kermissen en het carnaval.

Hoe een en ander een halve eeuw geleden gebeurde, daarvan wil dit platen album u een beeld geven. In grootmoeders tijd was Wittem nog romantischer dan nu, zo valt uit menige antieke foto af te leiden, maar tegelijkertijd zien we oak dat Wittern nag veel van zijn vroegere aantrekkelijkheid op landschappelijk en architectonisch gebied heeft bewaard,

Het gevoel voor het typische dorpsschoon, dat ook thans nog in deze gemeente wordt aangetroffen, biedt de beste garantie voor onze stelling: Wittem was, is en blijft een heerlijkheid.

Aan hem die, qualitate qua, de toekomstige ontwikkelingen van Wittem in goede ban en zal trachten te leiden, burgemeester mr. R. van de Ven, de jongste heer van Wittem, draagt de samensteller dit fotoboekje op. Grote dank betuigt hij aan hen die voor dit album interessante foto's afstonden. Vooreerst is dit de heer K.J. Wetzels uit Schweiberg die zich veel opofferingen heeft getroost om deze serie ansichten te completeren. Verder de heren P.J. Duijsings en J. Ernes uit Mechelen; J. Sprooten uit Epen; J. Gusting en J. Mertens uit Wahlwiller; J. Meurs uit Wijlre en R. van Wersch uit Geleen. Ten slotte nog dit: veel kijken leesgenot bij het doornemen van dit album.

.ME'"'HELEN (Wittem).

1. Wittems meest centraal gelegen woonkern, Mechelen, maakt ook nu nog een 1andelijke indruk, al ziet het dorp er minder roman tisch uit dan in 1910. De huidige Dorpsstraat staat poseren niet meer toe, zoa1s deze trotse rijwie1bezitter eertijds kon doen. De schilderachtige huizen van weleer zijn door een strakkere bebouwing met zakenpanden vervangen. De voormalige brouwerij Linssen (midden op de foto) is ge1ukkig nog behouden. Dit pand dateert van 1782. Ret imposante huis achter de born en is gemoderniseerd en het is thans een hotel.

2. Een beeld van de kerk van Mechelen rond het jaar 1912. Het van 1810 daterende gebouw was toen nog niet vergroot. Dat gebeurde pas ruim twintig jaar later. Bij de stenen omheining zijn twee keien te zien. Zij deden dienst als "podium" voor de gemeenteveldwachter, "der Broebel va Beks", die vanaf deze plaats, na de zondagse kerkdiensten, de dorpelingen mondeling op de hoogte stelde van de officiele mededelingen van het gemeentebestuur.

3. In het begin van de jaren dertig liet pastoor Rutten van Meche1en een serle foto's van de voornaamste kerkschatten vervaardigen. Daartoe behoorde uiteraard het rond 1500 door een onbekende meester gemaakte kunstwerk dat de onthoofding van Johannes de Doper verbee1dt. Deze kostbare kerkschat bevindt zich in de doopkape1 te Meche1en, een onderdee1 van de aan Sint Johannes de Doper toegewijde parochiekerk.

MECHELEN.W,llem Geme entehu.s en School

4. Van dit voor de oudere generatie erg vertrouwde dorpsbeeld uit de jaren twintig is niets meer overgebleven. Het grijze gemeentehuis en de lagere school hebben plaats gemaakt voor een modem bejaardenoord. Elders in Mechelen is een nieuwe school gebouwd, terwijl het gemeentelijke bestuurscentrum is ondergebracht in de oude, grondig verbouwde en uitgebreide.pastorie nabij de kerk.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek