Wormer in oude ansichten deel 3

Wormer in oude ansichten deel 3

Auteur
:   I.P. Kuijper
Gemeente
:   Wormerland
Provincie
:   Noord-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-1021-1
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Wormer in oude ansichten deel 3'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

Tot in de zeventiende eeuw was Wormer door meren omringd. (De Beemster, droog in 1612, de Purmerin 1623, de Wormer in 1626, de Schermer in 1635, de tot de gemeente Wormer behorende Enge- of KleineWormer in 1635 en de Stammeer - waarvan ook een deel tot Wormer behoort - die als laatste in 1643 droog kwam.) Men verklaart daarom dat de oorspronkelijke naam Weere'-meer moet geweest (een "weet" tegen "t meer).

Hoe oud is Wormer (vroeger ook Werometi genoemd) eigenlijk? Geen mens die daar een zinnig antwoord op kan geven. Reeds enkele jaren terug gingen er stemmen op om het dUizendjarig bestaan van Wormer te Vieren. Doch deze pogingen strandden op andere meningen ("Is Wormer Wel zo oud? " of "Wormer is al veel ouder! "), zodat men van deze jubileumViering maar heeft afgezien. Onderzoekingen, tot zelfs in Hamburg (waar gegevens over de geschiedenis van Warmer aanwezig moeten zijn), hebben geen resultaten opgeleverd.

Wat wêl met zekerheid vaststaat is dat graaf Floris V

op 10 december 12&0 de Wormers ontsloeg van alJe jaarlijksche beden, en van alle tollen voor hunne goederen waarheen :zij die ook (door Holland) voeren zouden, voortaen en in eeuwigheydt en dat wel ter vergeldinge daarvoor dat Zij de Friezen: in een zekeren slag gevangen en den Graave overgeleverd hadden; dit voorrecht werd in 1296 door graaf Jan I bevestigd: het bragt hun niet weinig voordeels aan, en was ongetwijfeld de oorzaak dat Zij hunnen handel in Holland en Zeeland uitbreidden. ("Nederlandsche Stad- en Dorp beschrijver").

Welnu, dit besluit van Floris V is et de oorzaak van dat de W6rmers toch een reden aanwezig achten om feest te vieren en wel het zevenhonderdjarige tolvrij~ dom en daarom maakt in het jaar dat dit boekje zal verschijnen (1980) Worrner zich op om bovenstaand feit luisterrijk te vieren, al zullen dan ook de burgers van nu weinig profijt ondervinden van deze gunsten, want in de "Noordhollandsche Arcadia" kunrten wij lezen, als antwoord op de vraag waarom Wormetin verval is geraakt:

Om dat het in veel dorpen, plaatsen, steden,

Zijn twee bak (beschuit) niet mag veilen als voorheen, Dat voorrecht is besnoeid, ja afgesneên;

En 't heeft meteen het tolvrijheid verloren,

Het welk het had verkregen van te voren,

Met Amsteldam,

Het spreekt vanzelf dat uit deze oude tijd geen afbeeldingen aanwezig zijn. Ten slotte duurde het nog vele eeuwen alvorens de fotografie zou worden uitgevonden en met tekeningen was men in die dagen ook niet zo royaal.

Zelfs zult u, geachte lezers, in dit derde deeltje weinig foto's van vóór 1900 aantreffen. In de eerste plaats is datgene wat daarvan nog aanwezig was reeds in de vorige deeltjes opgenomen en ten tweede is de wens naar voren gebracht dat men liever afbeeldingen ziet waar velen nog enige "bindingen" mee menen te kunnen hebben, dus van na de eeuwwisseling. Maar om toch de bedoeling, genoemd in de titel van het boekje, geen geweld aan te doen, zijn er van na 1940 geen foto's opgenomen.

Nog even terugkomende op de reden van het feest ter gelegenheid van Wormers zevenhonderdjarig tolvrijdom, lezen wij verder: Onder Jan den Eersten, zoon van Graaf Floris, geraakten zij (de Wormers dus) in twist met die van Dord over het stapelrecht dier stad, haar door gemelden Graaf Jan geschonken; de Wormers en andere tolvrije dorpen en steden, begrepen aan dat stapelrecht niet onderworpen te zijn, om reden van hun voorrecht van overal tolvrij te mogen vaaren, ~ Graaven uitspraak in dit geschil was ten nadeele van Dord, doch die stad zig daarmede niet vergenoegende, bleef de tolvrije schepen aanhaalen, 't welk zwaare woorden-strijden veroorzaakte, en een moeielijk point van geschil bleef, tot onder de regeering van Keizer Karel den Vijfden, toen er een einde aan gemaakt werd, op voorwaarde ten wederzijdsehen genoegen.

Dank aan het Waterlands Streekmuseum, waarin ook het gemeentearchief van Wormer is ondergebracht, voor de verleende medewerking en aan sommige personen voor de tijdelijke beschikbaarstelling van opnamen die voor deze uitgave van belang konden zijn.

1. De fabrieken van Bloemendaal & Laan aan de Veerdijk, omstreeks 1904 (rijstpellerij "Hollandia" enzovoort).

62.2.

2. De Zaanbrug, die sedert 1889 Wormer met Wormerveer verbindt. Daarachter, aan de Veerdijk, oliemolen "De Spatter". Deze bestond reeds vóór 1654, verbrandde in 1787, is daarna herbouwd en werd gesloopt in 1903.

'3. De Nieuweweg of Wormer Laantje vóór 1920, aangelegd door de gemeente Wormerveer in 1889 en in 1937 door Wormer in eigendom en beheer overgenomen.

4. De Nieuweweg in 1920, vóór de bebouwing waarmee ongeveer in 1928 werd begonnen.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek